Αρκετά νωρίς φαίνεται πως έχουν ξεκινήσει φέτος οι εκπτώσεις ενόψει της Black Friday, με αρκετές επιχειρήσεις να έχουν ήδη προχωρήσει σε προσφορές, επιχειρώντας να προσελκύσουν το ενδιαφέρον των καταναλωτών. Ωστόσο, η εικόνα που διαμορφώνεται στην αγορά δείχνει πως τα ποσοστά των εκπτώσεων είναι σε αρκετά χαμηλότερα επίπεδα σε σύγκριση με προηγούμενες χρονιές, καθώς στα ηλεκτρονικά προϊόντα κυμαίνονται κατά μέσο όρο μεταξύ 20% και 25%, ενώ στα είδη ένδυσης και υπόδησης φτάνουν σε ορισμένες περιπτώσεις το 40%.
Πρόκειται για μια εικόνα που δημιουργεί ερωτήματα ως προς το κατά πόσο ο θεσμός εξακολουθεί να διατηρεί τη δυναμική του στην κυπριακή αγορά, αλλά και ως προς το πραγματικό όφελος που μπορούν να αποκομίσουν οι καταναλωτές από τις φετινές προσφορές.
Την ίδια ώρα, με βάση τις εκτιμήσεις, φαίνεται πως ο θεσμός της Black Friday έχει αρχίσει σταδιακά να φθείρεται στην Κύπρο, καθώς αρκετές επιχειρήσεις επιλέγουν να μην προχωρήσουν σε εκπτώσεις τη συγκεκριμένη περίοδο. Ένας από τους λόγους είναι το γεγονός ότι εντός του Δεκεμβρίου και στις αρχές Ιανουαρίου αναμένεται να ξεκινήσουν οι χειμερινές εκπτώσεις, με αποτέλεσμα ορισμένες επιχειρήσεις να προτιμούν να διατηρήσουν τα περιθώρια για τις επόμενες εβδομάδες.
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, οι καταναλωτές καλούνται να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί, να πραγματοποιούν εμπεριστατωμένη έρευνα αγοράς πριν προχωρήσουν σε οποιαδήποτε αγορά και να διαπιστώνουν κατά πόσο οι εκπτώσεις που προσφέρονται ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα και δικαιολογούν τη δαπάνη των χρημάτων τους. Ήδη έχουν ξεκινήσει οι έλεγχοι από τις αρμόδιες υπηρεσίες στις επιχειρήσεις, με στόχο να εντοπιστούν ενδεχόμενες παρατυπίες και πρακτικές που ενδέχεται να παραπλανήσουν το καταναλωτικό κοινό.
Την ίδια στιγμή, παραμένει ανοικτό και ένα σημαντικό νομοθετικό ζήτημα, καθώς μέχρι σήμερα οι εκπτωτικές περίοδοι δεν έχουν ακόμη θεσμοθετηθεί στην Κύπρο, γεγονός που αφήνει αρκετά ζητήματα να καθορίζονται από την πολιτική της κάθε επιχείρησης.
Μιλώντας στον REPORTER, η Νομική Λειτουργός του Συνδέσμου Καταναλωτών, Βιργινία Χρήστου, ξεκαθάρισε πως «27 Νοεμβρίου είναι το Black Friday, 29 είναι το Cyber Monday που αφορά προϊόντα τεχνολογίας, 1η Δεκεμβρίου είναι οι εκπτώσεις σε σχέση με αεροπορικά εισιτήρια και καταλύματα, αλλά και στις τρεις περιπτώσεις δεν σημαίνει ότι οι επιχειρήσεις, είτε είναι αεροπορική εταιρεία, είτε κατάλυμα, είτε επιχείρηση που δραστηριοποιείται στην Κύπρο, θα προχωρήσουν σε εκπτώσεις».
Εξήγησε πως «βλέπουμε ότι αυτοί οι θεσμοί φθείρονται σιγά-σιγά, λόγω του ότι τα ποσοστά των εκπτώσεων, τουλάχιστον για την Κύπρο, είναι αρκετά χαμηλά. Δηλαδή κυμαίνονται μεταξύ 20-25%, σε κάποιες περιπτώσεις μπορούν να φτάσουν και το 40% σε είδη ένδυσης και υπόδησης και το 20-25% σε προϊόντα τεχνολογίας. Σίγουρα θα βγει μπροστά παλαιό στοκ, άρα δεν είναι παράνομη η πρακτική αυτή, γιατί μας ρωτά πολύς κόσμος, αλλά ενδεχομένως να το δούμε να ξεπερνά το 25% γιατί θα είναι καλοκαιρινά, ήδη προηγούμενα, χειμερινά, παλιά κολεξιόν».
Την ίδια ώρα, σημείωσε πως «πέρσι είχαμε δύο επιχειρήσεις που δημιουργήθηκαν ουρές έξω σε όλες τις επαρχίες γιατί εκπτώσεις έφταναν το 50% και αναφέρομαι σε επιχείρηση που πωλούσαν προϊόντα, είδη ένδυσης περισσότερο, αλλά θεωρούμε ότι επειδή θα είναι χαμηλά τα ποσοστά των εκπτώσεων θα υπάρχουν και επιχειρήσεις που δεν θα ακολουθήσουν τον Black Friday. Ο λόγος είναι διότι μετά από λίγες μέρες θα ακολουθήσουν τόσο οι χειμερινές».
Επίσης, όπως επισήμανε, «οι επιχειρήσεις βλέπουμε ότι ξεκίνησαν Black Friday εκπτώσεις, όσες έβαλαν πρώτες, από την τελευταία εβδομάδα του μήνα Οκτωβρίου και θα συνεχιστεί μέχρι και την πρώτη εβδομάδα του μήνα Δεκεμβρίου. Ο σκοπός που το κάνουν είναι καθαρά μάρκετινγκ για να προσεγγίσουν κόσμο με την αναφορά της λέξης Black Friday. Αλλά όντως δεν είναι τα αναμενόμενα ποσοστά εκπτώσεων».
Επιπρόσθετα, η κ. Χρήστου αναφέρθηκε και στις διαφημίσεις που παρατηρήθηκαν φέτος στα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης, σημειώνοντας πως προωθούνται αρκετά υψηλά ποσοστά εκπτώσεων. Τόνισε ότι «όταν ο καταναλωτής βλέπει εκπτώσεις πάνω από το λογικό όριο που είναι το 25% με 30% για κυπριακές επιχειρήσεις, πρέπει αυτόματα έτσι να προβληματίζεται διότι μπορεί να μιλούμε για εταιρεία που δραστηριοποιείται σε τρίτη χώρα και όντως είναι πραγματική εκπτώσεις μπορεί όμως να μιλούμε και για εταιρεία φάντασμα, επιτήδειους δηλαδή που θα εκμεταλλευτούν την κατάσταση».
Σε ό,τι αφορά τα παράπονα που έχει λάβει μέχρι στιγμής ο Σύνδεσμος, εξήγησε πως αυτά αφορούν διάφορες πτυχές της εμπορικής δραστηριότητας, με το ζήτημα της μη θεσμοθέτησης των εκπτωτικών περιόδων να βρίσκεται ανάμεσα στα βασικά θέματα που απασχολούν τους καταναλωτές. Όπως ανέφερε, «η περίοδος των εκπτώσεων δεν είναι θεσμοθετημένη στην Κύπρο, άρα σημαίνει ότι υπήρξαν επιχειρήσεις τον Οκτώβριο που είχαν εκπτώσεις 20% με 30% και άρα δεν θα βάλουν Black Friday εκπτώσεις. Υπάρχουν επιχειρήσεις που έχουν μειωμένα ποσοστά εκπτώσεων, γιατί τους προηγούμενους μήνες είχαν εκπτώσεις αρκετά υψηλές. Σε σχέση με τα παράπονα είναι η πολιτική επιστροφών, δηλαδή αγοράζω κάτι τον Οκτώβριο στην τιμή των 100 ευρώ, μου δίνει τη δυνατότητα η επιχείρηση να το επιστρέψω για να λάβω τα χρήματά μου, που δεν τη δίνουν όλες οι επιχειρήσεις αυτή τη δυνατότητα, και τώρα το ποσό λόγω Black Friday είναι στο μισό. Το ερώτημα είναι πόσα θα λάβουν πίσω οι καταναλωτές, 50 ή 100 ευρώ;».
Επισήμανε πως «δεν υπάρχει νομοθεσία. Ανοίχτηκε το θέμα προς συζήτηση στην Κοινοβουλευτική Επιτροπή Εμπορίου πέρσι αλλά δεν δόθηκε συνέχεια. Άρα υπερισχύει η πολιτική της επιχείρησης. Άλλο πράγμα που πρέπει να προσέξουμε είναι υπάρχουν, εμφανίζονται κυρίως στο Instagram και TikTok διάφορες εταιρείες που διατηρούν τη σελίδα, που είναι φυσικά πρόσωπα που κατασκευάζουν προϊόντα και πουλούν στους καταναλωτές λέγοντάς τους ότι επειδή είναι τιμή Black Friday, ή επειδή είναι σε προσφορά το προϊόν, αν το πιάσετε δεν μπορείτε να το επιστρέψετε πίσω». Τονίζοντας πως κάτι τέτοιο δεν ισχύει, εξήγησε πως «οι αγορές είναι διαδικτυακές, υπερισχύει το δικαίωμα υπαναχώρησης των 14 ημερών από την ημέρα παραλαβής».
Ταυτόχρονα, αναφέρθηκε και σε περιπτώσεις διαφοροποίησης της τιμής που αναγράφεται στο ράφι από την τιμή που καλείται να πληρώσει ο καταναλωτής στο ταμείο, επισημαίνοντας πως «η απόδειξη είναι το παν. Πιάνουμε πάντα την απόδειξη, ελέγχουμε ότι όντως συμμορφώνεται το ποσοστό της έκπτωσης με αυτό που βλέπουμε στο ράφι και προτού απομακρυνθούμε κυρίως από το ταμείο. Είναι πάρα πολλά τα περιστατικά που καταγράφουμε καθημερινά και για υπεραγορές και για επιχειρήσεις που είναι λάθος το ποσό που πλήρωσε ο καταναλωτής στο ταμείο».
Για το τι πρέπει να προσέχουν οι καταναλωτές με αφορμή τις εκπτώσεις της Black Friday, οι οποίες έχουν ήδη ξεκινήσει, η κ. Χρήστου επισήμανε πως «καταρχήν θα πρέπει να αποφεύγουν τις ιστοσελίδες αμφιβόλου νομιμότητας που ενδεχομένως να τους παρουσιάζουν πλασματικές εκπτώσεις που δεν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα. Δεύτερον, καλούμε τον κόσμο να είναι πολύ προσεκτικός σε σχέση με τα newsletter, διότι έχουμε πάρα πολλούς που μας λένε ότι μου είπε μια εταιρεία να εγγραφώ να δώσω τα προσωπικά μου στοιχεία και θα λαμβάνω εκπτώσεις στο email μου και τελικά βλέπει ο καταναλωτής ότι παρά του ότι θέλει να διακόψει την επαφή του με την επιχείρηση και να μην τους στέλνουν πλέον email, συνεχίζουν οι επιχειρήσεις κανονικά να ενοχλούν τους καταναλωτές. Άρα σε αυτήν την περίπτωση θα πρέπει να αποταθούν στην Επίτροπο Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων».
Πολύ σημαντικό, όπως τόνισε, «είναι η φύση των προϊόντων που αγοράζουμε, δηλαδή από τη στιγμή που εκκρεμεί σε ευρωπαϊκό επίπεδο καταγγελία εναντίον των δύο πλατφορμών TEMU και Shein για μη συμμόρφωση των προϊόντων τους με ευρωπαϊκούς κανόνες και οδηγίες για θέματα καταναλωτών αλλά και για θέματα ασφάλειας προϊόντων, να αποφεύγει να αγοράζει παιχνίδια, κοσμήματα και καλλυντικά από τις συγκεκριμένες πλατφόρμες».
Παράλληλα, επανέλαβε πως «πρέπει πάντα να παίρνουμε την απόδειξη πριν απομακρυνθούμε από το ταμείο, ότι η πολιτική των επιστροφών, αν η αγορά γίνει με φυσική παρουσία μας στο κατάστημα, καθορίζεται από την ίδια την επιχείρηση, η οποία θα πρέπει να αναρτά σε ευδιάκριτο σημείο την πολιτική της. Σε περίπτωση που η αγορά γίνει διαδικτυακά από εταιρείες που δραστηριοποιούνται σε χώρες κράτη της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή και στην Κύπρο ακόμα, έχουμε το δικαίωμα υπαναχώρησης 14 ημερών».
Καταλήγοντας, επισήμανε ότι οι καταναλωτές θα πρέπει «να παρακολουθούν εξ αρχής την τιμή του προϊόντος που τους ενδιαφέρει γιατί υπάρχει ο κανόνας των 30 ημερών, ο οποίος λέει ότι εάν για παράδειγμα 1η Νοεμβρίου είμαι επιχείρηση και πουλάω έναν καναπέ για παράδειγμα στην τιμή των χιλίων ευρώ και τη δεύτερη εβδομάδα του μήνα Νοεμβρίου μειώνω την τιμή στα 500 ευρώ και αποφασίσω να επαναφέρω την τιμή στα 1000 ευρώ όπως είχα αρχικά και θέλω τώρα να βάλω εκτός λόγω Black Friday, ως επιχείρηση θα πρέπει να ανατρέξω 30 μέρες πίσω από την ημέρα που θέλω να βάλω έκπτωση και να δω ποια ήταν η χαμηλότερή μου τιμή και πάνω σε αυτή θα μπει η έκπτωση».
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:
- Μικρή ανάσα για τους καταναλωτές από τις μειώσεις στα καύσιμα, παραμένουν οι μεγάλες αποκλίσεις στις τιμές των πρατηρίων
- Αυξήθηκε 8 σεντ σε 6 μήνες η κιλοβατόρα στο ρεύμα λόγω καυσίμων, δυσβάσταχτο κόστος-Στα 278 ο λογαριασμός για τη μέση τετραμελή οικογένεια
- Άρχισαν να πέφτουν οι τιμές των καυσίμων - Πόσο μειώθηκαν τις τελευταίες 30 ημέρες











