Την ενίσχυση της κοινοβουλευτικής εποπτείας και της ρύθμισης της χρήσης της τεχνητής νοημοσύνης στις δημοκρατικές διαδικασίες, στη λειτουργία των θεσμών και στην προστασία των θεμελιωδών δικαιωμάτων ζητά το Ευρωκοινοβούλιο, σύμφωνα με ανακοίνωσή του που δημοσιεύθηκε την Πέμπτη.
Σε Ψήφισμα για τις θεσμικές πτυχές της τεχνητής νοημοσύνης στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης, το οποίο εγκρίθηκε την Πέμπτη με 405 ψήφους υπέρ, 133 κατά και 60 αποχές, οι Ευρωβουλευτές εξετάζουν τις δυνατότητες αλλά και τους κινδύνους από τη χρήση της ΤΝ στη δημόσια διοίκηση και στις δημοκρατικές διαδικασίες.
Οι Ευρωβουλευτές αναγνωρίζουν ότι η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να υποστηρίξει τη νομοθετική διαδικασία της ΕΕ, μεταξύ άλλων μέσω της χάραξης πολιτικής που βασίζεται σε στοιχεία, καθώς και της απλούστευσης και αξιολόγησης της ευρωπαϊκής νομοθεσίας.
Τονίζουν, ωστόσο, ότι η χρήση της ΤΝ από τα θεσμικά όργανα της ΕΕ πρέπει να παραμένει ανθρωποκεντρική, να υπόκειται σε ανθρώπινη εποπτεία και να ευθυγραμμίζεται με τις αξίες της Ένωσης. Σύμφωνα με το Ψήφισμα, η τεχνητή νοημοσύνη δεν θα πρέπει να αντικαθιστά την ανθρώπινη πολιτική ευθύνη ούτε να οδηγεί σε πλήρως αυτοματοποιημένες πολιτικές αποφάσεις.
Το Ευρωκοινοβούλιο ζητά επίσης να δίνεται προτεραιότητα σε ευρωπαϊκά εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης, ιδιαίτερα εντός των θεσμικών οργάνων της ΕΕ. Στο Ψήφισμα αναφέρεται ότι η Ένωση θα πρέπει να ενισχύσει την «ευρωπαϊκή τεχνολογία» και να διασφαλίσει στρατηγική αυτονομία σε ολόκληρη την αλυσίδα αξίας της ΤΝ.
Παράλληλα, οι Ευρωβουλευτές ζητούν τη σύναψη διεθνούς συμφωνίας για τεχνολογίες με παγκόσμιες επιπτώσεις στην ασφάλεια και την κοινωνία, με πρωταγωνιστικό ρόλο της ΕΕ. Η συμφωνία, σύμφωνα με το Ψήφισμα, θα μπορούσε να βασιστεί σε πρότυπα αντίστοιχα εκείνων που εφαρμόζονται για τη μη διάδοση πυρηνικών όπλων.
Οι Ευρωβουλευτές υπογραμμίζουν ακόμη ότι οι δικλίδες ασφαλείας για την τεχνητή νοημοσύνη θα πρέπει να αναπτύσσονται παράλληλα με την ίδια την τεχνολογία, χωρίς, όπως αναφέρεται, να παρεμποδίζονται αδικαιολόγητα η καινοτομία και η ανταγωνιστικότητα.
Στο Ψήφισμα επισημαίνεται ότι η τεχνητή νοημοσύνη επηρεάζει ολοένα περισσότερο την πολιτική επικοινωνία, τις εκλογικές διαδικασίες, τον δημόσιο διάλογο και τη λήψη αποφάσεων.
Για τον λόγο αυτό, το Ευρωκοινοβούλιο ζητά συστηματική κοινοβουλευτική αξιολόγηση τόσο των κινδύνων όσο και των δυνατοτήτων που συνδέονται με την ΤΝ, καθώς και μεταρρύθμιση της ευρωπαϊκής εκλογικής νομοθεσίας.
Οι Ευρωβουλευτές ζητούν επίσης να εξεταστεί η προσθήκη νέων δικαιωμάτων στον Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της ΕΕ, μεταξύ των οποίων η προστασία της προσωπικής ταυτότητας και της εικόνας, καθώς και η αλγοριθμική διαφάνεια.
Το Ψήφισμα προτείνει ακόμη τη δημιουργία διοικητικής μονάδας χωρίς πρόσθετη δημοσιονομική επιβάρυνση, με την ονομασία «Παρατηρητήριο Τεχνητής Νοημοσύνης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου».
Σύμφωνα με το Ευρωκοινοβούλιο, η μονάδα αυτή θα υποστηρίζει το έργο των κοινοβουλευτικών επιτροπών, μεταξύ άλλων στην εκ των υστέρων αξιολόγηση νομοθεσίας που σχετίζεται με την τεχνητή νοημοσύνη και στην ανάλυση των επιπτώσεών της στη θεσμική ισορροπία και στις δημοκρατικές διαδικασίες της Ένωσης.
Ο εισηγητής, Ευρωβουλευτής του ΕΛΚ Μανώλης Κεφαλογιάννης, ανέφερε ότι η τεχνητή νοημοσύνη δεν εξελίσσεται γραμμικά αλλά με άλματα και υποστήριξε ότι η Ευρώπη πρέπει να αναλάβει ηγετικό ρόλο στη διαμόρφωση της εξέλιξής της.
Παραφράζοντας, όπως είπε, τον Αβραάμ Λίνκολν, τόνισε ότι η ΤΝ θα πρέπει να είναι «από ανθρώπους, για ανθρώπους, με ανθρώπους», ώστε, όπως ανέφερε, να μην καταστεί η τελευταία εφεύρεση που θα χρειαστεί ποτέ να δημιουργήσει η ανθρωπότητα.
