Ξέπλυμα βρώμικου χρήματος, δηλαδή, «πλυντήριο» νομιμοποίησης χρημάτων από εγκληματική δραστηριότητα, από φυσικά πρόσωπα, μέσω εταιρειών κοινής ωφέλειας (utilities), όπως είναι ΔΕΗ, ΕΥΔΑΠ, κ.λπ., εντόπισε η Αρχή Καταπολέμησης της Νομιμοποίησης Εσόδων από Εγκληματικές Δραστηριότητες, επικεφαλής της οποίας είναι ο πρώην αντεισαγγελέας του Αρείου Πάγου Χαράλαμπος Βουρλιώτης.
Ειδικότερα, μετά από ανάλυση δεδομένων η Αρχή εντόπισε μία πρακτική νομιμοποίησης παράνομων κεφαλαίων μέσω της καταχρηστικής εκμετάλλευσης εταιρειών που παρέχουν υπηρεσίες κοινής ωφέλειας (utilities) από φυσικά πρόσωπα που εμφανίζονται να κατοικούν στην Ελλάδα.
Με άλλα λόγια, οι εταιρείες κοινής ωφέλειας «χρησιμοποιούνταν» εν αγνοία τους ως «ενδιάμεσες οντότητες», για τη νομιμοποίηση παράνομων εσόδων, καθώς αυτά, καταλήγουν να κατατίθενται σε τραπεζικούς λογαριασμούς φυσικών προσώπων ως επιστροφές χρημάτων (refund) στο πλαίσιο εκτέλεσης νόμιμων και συνηθισμένων συναλλαγών.
Αναλυτικότερα, φυσικά πρόσωπα (ιδιώτες) τα οποία δεν μπορούσαν να νομιμοποιήσουν απευθείας «μαύρο χρήμα» στο τραπεζικό σύστημα, καθώς υπάρχουν φίλτρα ελέγχου προέλευσης των μεγάλων καταθέσεων στις Τράπεζες, κατέθεταν σε ΔΕΗ, ΕΥΔΑΠ, κ.λπ., ασυνήθιστα μεγάλα ποσά για την εξόφληση δήθεν λογαριασμών τους.
Στη συνέχεια, μετά την πληρωμή των λογαριασμών με πολύ μεγαλύτερα ποσά από τα αναγραφόμενα, ζητούσαν από τις εταιρείες κοινής ωφέλειας, που είχαν πλήρη άγνοια, να τους επιστρέψουν τη διαφορά από τα χρήματα του ποσού που ανέγραφαν οι λογαριασμού του ρεύματος, κ.λπ., ως αχρεωστήτως καταβληθέντα ποσά, με την αιτιολογία ότι τα παραπάνω χρήματα κατέθηκαν από λάθος (εκ παραδρομής).
Οι εταιρείες κοινής ωφέλειας επέστρεφαν τη χρηματική διαφορά η οποία ήταν αρκετά μεγάλη σε τραπεζικούς λογαριασμούς ιδιωτών, ακόμη και στο εξωτερικό, χωρίς πλέον να ελέγχονται ως προς τον τρόπο προέλευσης-απόκτησής τους, καθώς προερχόντουσαν από εταιρείες κοινής ωφέλειας.
Έτσι, με τον τρόπο αυτό τα ποσά αυτά των παρανόμων κεφαλαίων αποκτούσαν νομιμοφάνεια και ενσωματώνονταν στη νόμιμη οικονομία.
Το φαινόμενο εμφανίζεται εξαιρετικά οργανωμένο, με συγκεκριμένη προπαρασκευαστική διαδικασία και με τελική πρόθεση την παραπλάνηση των Τραπεζών και χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων ως προς την αρχική προέλευση των κεφαλαίων και την εν συνεχεία νομιμοποίησή τους.
Σε όλες τις περιπτώσεις, τα κεφάλαια που πιστώθηκαν δεν μπορούσαν να δικαιολογηθούν βάσει της φορολογικής ή οικονομικής εικόνας των εμπλεκόμενων προσώπων και κατά συνέπεια θεωρούνται υπόπτου και παρανόμου προελεύσεως. Επιπλέον, σε ορισμένες περιπτώσεις, όπως διαπιστώθηκε, τα κεφάλαια προέρχονταν από απάτες που τελέστηκαν, κυρίως μέσω του Τραπεζικού συστήματος, σύμφωνα με την Αρχή.
Η μεθοδολογία αυτή του ξεπλύματος βρώμικου χρήματος, παρουσιάζει αυξανόμενη συχνότητα και σύμφωνα με την Αρχή, χρήζει συστηματικής μελέτης και ανάλυσης από τους αρμοδίους φορείς με στόχο τη βελτίωση των μηχανισμών ανίχνευσης και τη λήψη των αναγκαίων μέτρων αποτροπής.
Η μεθοδολογία που ακολουθούσαν
Βήμα βήμα η νομιμοποίηση του μαύρου χρήματος, σύμφωνα με την Αρχή, γινόταν ως εξής:
- Φυσικά πρόσωπα που παρουσιάζονται να κατοικούν στη χώρα μας συνάπτουν συμβάσεις με εταιρείες που παρέχουν υπηρεσίες κοινής ωφέλειας, βάσει δικαιωμάτων επί ακινήτων (μίσθωση/ιδιοκτησία). Σε πολλές περιπτώσεις, τα ίδια πρόσωπα συμβάλλονται ταυτόχρονα με πολλές εταιρείες, για την παροχή υπηρεσιών σε πολλά διαφορετικά ακίνητα.
- Οι συμβαλλόμενοι πελάτες (δράστες τέλεσης ξεπλύματος βρώμικου χρήματος) πραγματοποιούν πληρωμές αδικαιολόγητου ύψους προς τις συμβληθείσες εταιρείες, καθώς αυτές οι πληρωμές χαρακτηρίζονται από επανάληψη και αναντιστοιχία με τις τυχόν υπάρχουσες οφειλές ή την προηγηθείσα κατανάλωση. Τα ποσά μεταφέρονται από κάρτες και χρηματοοικονομικά μέσα/προϊόντα, τα οποία, σε μεγάλο μέρος των περιπτώσεων που αναλύθηκαν, τηρούνται σε ιδρύματα που εδρεύουν εκτός της ελληνικής επικράτειας.
- Με αυτόν τον τρόπο δημιουργούνται μεγάλα πιστωτικά υπόλοιπα στους λογαριασμούς των πελατών (τηρούμενων στις εταιρείες – παρόχους).
- Τα πιστωτικά υπόλοιπα, κατόπιν αιτήματος του συμβαλλόμενου προσώπου (πελάτη), μεταφέρονται σε τραπεζικούς λογαριασμούς με σκοπό την ενσωμάτωσή τους στη νόμιμη οικονομία.
- Οι λογαριασμοί αυτοί τηρούνται κυρίως σε ιδρύματα που εδρεύουν στην Ελληνική επικράτεια, ενώ στην πλειονότητά τους είναι διαφορετικοί από αυτούς που πίστωσαν αρχικά τα κεφάλαια στους λογαριασμούς πελατών που τηρούνται στις εταιρείες παροχής υπηρεσιών κοινής ωφέλειας. Σε αρκετές περιπτώσεις, οι ίδιοι αποδέκτες λογαριασμοί, έλαβαν επιστροφές από πολλούς διαφορετικούς παρόχους.
Πώς «καρφώθηκαν»
Οι ελεγχόμενοι από την Αρχή, κάνοντας αρκετά έντονη την χρήση των λανθασμένων χρηματικών καταθέσεων προς εξόφληση δήθεν λογαριασμών, αποκαλύφθηκαν από δέκα ενδείξεις, που είναι:
1. Πληρωμές προς παρόχους χωρίς ύπαρξη αντίστοιχης οφειλής,
2. Ασυνήθιστα υψηλά ποσά ανά πληρωμή σε σχέση με την οφειλή ή την κατανάλωση/χρήση των παρεχόμενων υπηρεσιών,
3. Ιδιαίτερα αυξημένη συχνότητα πληρωμών οι οποίες δεν ακολουθούν/συμβαδίζουν με τις καθορισμένες προθεσμίες/διορίες αλλά προσομοιάζουν με καταθέσεις,
4. Ο πελάτης χρησιμοποιεί συχνά διαφορετικά χρηματοοικονομικά μέσα για τις πληρωμές. Ο ενδείκτης κινδύνου αυξάνεται όταν η παραπάνω τακτική παρατηρείται σε κάθε συναλλαγή πληρωμής,
5. Πληρωμές με χρηματοοικονομικά μέσα που τηρούνται σε ιδρύματα με έδρα εκτός της ελληνικής επικράτειας,
6. Υψηλό συσσωρευόμενο πιστωτικό υπόλοιπο στους λογαριασμούς πελατών των παρόχων,
7. Αιτήματα επιστροφής αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών,
8. Καταβολή των επιστρεφόμενων πληρωμών σε διαφορετικούς λογαριασμούς από αυτούς που είχαν πραγματοποιήσει αρχικά τις πληρωμές οι πελάτες,
9. Ο ίδιος τραπεζικός λογαριασμός λαμβάνει πολλαπλές πιστώσεις επιστροφής χρημάτων, από διαφορετικές εταιρείες παροχής υπηρεσιών κοινής ωφέλειας, σε σύντομο χρονικό διάστημα και
10. Έσοδα που δεν συνάδουν με την φορολογική ή, εν γένει οικονομική εικόνα των δικαιούχων φυσικών προσώπων.
Πηγή: Πρώτο Θέμα
