Ολοκληρώθηκαν οι εργασίες του εργαστηρίου "Επανεξέταση της Παγκόσμιας Προβληματικής και Επανασχεδιασμός του Κόσμου αξιοποιώντας Συστημική Σκέψη και Εργαλεία” (Reimagining Our World Systemically – Problématique to Purposeful Action") το οποίο πραγματοποιήθηκε ως post-conference του 70ου επετειακού Συνεδρίου της Διεθνούς Εταιρείας Συστημικών Επιστημών (International Society for the Systems Sciences – ISSS - της οποίας πρόεδρος, 2025-2027, είναι ο Κύπριος νευροεπιστήμονας Δρ. Γιάννης Λαούρης, επίσης βουλευτής Λευκωσίας με το κόμμα Άμεση Δημοκρατία).
Το εργαστήριο τελούσε υπό την αιγίδα της Λέσχη της Ρώμης (Club of Rome), η οποία στη δεκαετία του 70 είχε πρωτοστατήσει στον καθορισμό της Παγκόσμιας Προβληματικής (Global Problématique). Ο όρος περιγράφει ένα τεράστιο, μπερδεμένο πλέγμα 49 Συνεχών Κρίσιμων Προβλημάτων (Continuous Critical Problems). Αυτά είναι παγκόσμια ζητήματα και κυμαίνονται από την κλιματική αλλαγή και το χάσμα πλούτου έως την απαρχαιωμένη εκπαίδευση. Πενήντα χρόνια μετά, οι 49 προκλήσεις παραμένουν εξαιρετικά κρίσιμες και βαθιά συνδεδεμένες έτσι ώστε σήμερα μιλούμε για μια πολυκρίση (polycrisis), μια κατάσταση όπου πολλές σοβαρές κρίσεις συμβαίνουν ταυτόχρονα. Τα προβλήματα συνδέονται μεταξύ τους, άρα όταν το ένα χειροτερεύει, κάνει και το άλλο χειρότερο. Το αποτέλεσμα είναι μεγαλύτερο από το άθροισμα των επιμέρους προβλημάτων. Υπήρξε όμως διχοτομία απόψεων για το πως να προετοιμαστούμε για αυτά που έπονταν. Τα Όρια στην Ανάπτυξη (Limits to Growth ) ήταν μια έκθεση της Λέσχης της Ρώμης το 1972 (από τους Donella H. Meadows, Dennis L. Meadows, Jørgen Randers, και άλλους) που συζητούσε την πιθανότητα εκθετικής οικονομικής και πληθυσμιακής αύξησης με πεπερασμένη προσφορά πόρων, η οποία πραγματοποιήθηκε μέσω προσομοίωσης σε υπολογιστή και βασίστηκε σε μοντέλα του Jay Forrester από το MIT. Η προσέγγιση προέκρινε την υιοθέτηση της επιστήμης της δυναμικής συστημάτων (systems dynamics) η οποία θεωρούσε ότι ο καλύτερος τρόπος να προετοιμαστούμε για το μέλλον είναι η χρήση μαθηματικών μοντέλων για να το προβλέψουμε.
Στην αντίπερα όχθη, επιστήμονες όπως οι Hasan Ozbekhan, Alexander Christakis και John Warfield, υποστήριζαν πως ο καλύτερος τρόπος να προετοιμαστούμε για το μέλλον είναι να το σχεδιάσουμε. Ξεκίνησαν λοιπόν να αναπτύσσουν μια νέα επιστήμη γνωστή ως επιστήμη του δομημένου διαλόγου (Structured Dialogic Design). Η συνδεδεμένη μεθοδολογία, γνωστή ως Δομημένος Δημοκρατικός Διάλογος (SDD: Structured Democratic Dialogue) αξιοποιεί βασικούς νόμους της επιστήμης των πολύπλοκών συστημάτων και της τρίτης φάσης της επιστήμης (ανάλογης της θεωρίας της κβαντικής) καθώς και μαθηματικούς αλγορίθμους που αναπτύχθηκαν από τον John Warfield (ISM: Interpretive Structural Modeling). Η Κύπρος πρωτοστατεί παγκοσμίως στην εφαρμογή και εξέλιξη αυτής της μεθοδολογίας με ηγετικό φορέα το Future Worlds Center και τους Δρ. Γιάννη Λαούρη, Μάριο Μιχαηλίδη και Aleco Christaki καταγράφοντας ιστορία 20 ετών με περισσότερες από 120 επιτυχημένες εφαρμογές σε ιδιωτικούς, κρατικούς, και δικοινοτικούς φορείς σε όλο τον κόσμο.
Τα αποτελέσματα υπογραμμίζουν τη σημασία μετάβασης από τον εντοπισμό των παγκόσμιων προκλήσεων στην ανάληψη στοχευμένων δράσεων. Μέσα από τη συστημική σκέψη, οι συμμετέχοντες διερεύνησαν τρόπους με τους οποίους η επιστημονική γνώση μπορεί να μετατραπεί σε κοινωνική ωφέλεια, επιβεβαιώνοντας τον ρόλο της Κύπρου ως κόμβου διεθνούς επιστημονικής συνεργασίας.
Το εργαστήριο συνδιοργανώθηκε από τo Club of Rome, το International Society for the Systems Sciences, το International Federations for Systems Research, το Institute for 21st Century Agoras, και το Future Worlds Center.
Το ρόλο του συντονιστή (facilitator) του Δομημένου Δημοκρατικού Διαλόγου, που ξεκίνησε διαδικτυακά από το Φεβρουάριο του 2026, ανέλαβε ο Κύπριος νευροεπιστήμονας και Βουλευτής Άμεσης Δημοκρατίας Δρ. Γιάννης Λαούρης.
