Το 2018 ο ΠΑΣΥΚΑΦ λαμβάνει μια κομβική στρατηγική απόφαση για τη μετέπειτα εξέλιξή του, η οποία έμελλε να τον καταστήσει παράδειγμα καλής πρακτικής στην ευρωπαϊκή πραγματικότητα τόσο στον τομέα της υποστήριξης των ασθενών όσο και στον τομέα της έρευνας και της καινοτομίας.
Στο πλαίσιο αυτό ιδρύεται το Τμήμα Έρευνας και Ανάπτυξης, με κύριους στόχους:
- Τη συμμετοχή σε εθνικά και ευρωπαϊκά συγχρηματοδοτούμενα προγράμματα.
- Τη συμμετοχή σε έρευνες και ερευνητικά έργα.
- Την υλοποίηση εκπαιδευτικών δράσεων και προγραμμάτων κατάρτισης.
- Τη σύνδεση της έρευνας με την εκπαίδευση και τη μεταφορά της παραγόμενης γνώσης στην πράξη.
Ως μη κυβερνητική οργάνωση με προϋπολογισμό που επικεντρωνόταν κυρίως στη δωρεάν παροχή υπηρεσιών ανακουφιστικής φροντίδας και στήριξης προς τα άτομα με εμπειρία καρκίνου και τις οικογένειές τους, ο ΠΑΣΥΚΑΦ διερεύνησε συστηματικά τις δυνατότητες άντλησης εθνικών και ευρωπαϊκών κονδυλίων για την υλοποίηση των πιο πάνω στόχων. Η προσέγγιση αυτή δεν αποσκοπούσε μόνο στη διασφάλιση οικονομικών πόρων, αλλά και στη δημιουργία των απαραίτητων προϋποθέσεων ώστε ο οργανισμός να συμμετέχει ενεργά στη διαμόρφωση του ευρωπαϊκού οικοσυστήματος έρευνας, καινοτομίας και πολιτικών υγείας.
Το κυριότερο, όμως, ήταν η ανάγκη να τεκμηριώσει επιστημονικά, μέσα από δεδομένα και ερευνητικά ευρήματα, τις ορθές πρακτικές που ήδη εφάρμοζε επί σειρά ετών. Παράλληλα, επιδίωξε να ενισχύσει τις γνώσεις και τις δεξιότητες των επαγγελματιών υγείας, αλλά και να προσφέρει στα άτομα με εμπειρία καρκίνου πρόσβαση στη γνώση, την καινοτομία, τις νέες μεθόδους και τα σύγχρονα εργαλεία που αναπτύσσονται διεθνώς.
Μέσα από αυτή τη διαδικασία, ο ΠΑΣΥΚΑΦ απέκτησε τη δυνατότητα να διεκδικεί με τεκμηριωμένο τρόπο τα δικαιώματα των ασθενών, βασιζόμενος σε επιστημονικά δεδομένα και πραγματικές ανάγκες. Ταυτόχρονα, επιδίωξε να μετατρέψει τη γνώση που παράγεται μέσα από την έρευνα σε προτάσεις πολιτικής, οι οποίες θα μπορούσαν να υιοθετηθούν από την Κυπριακή Δημοκρατία, συμβάλλοντας στη βελτίωση των υπηρεσιών υγείας και της ποιότητας ζωής των πολιτών.
Η συστηματική συμμετοχή σε διεθνή συνέδρια, η ανάπτυξη συνεργασιών με πανεπιστήμια και ερευνητικούς οργανισμούς, η ενεργός παρουσία σε διοικητικά συμβούλια ευρωπαϊκών οργανισμών, η διεκδίκηση και ανάληψη θέσεων ευθύνης σε αυτά, καθώς και η συμμετοχή σε εξειδικευμένες ομάδες εργασίας (task forces), συνέβαλαν καθοριστικά στην ενίσχυση της διεθνούς παρουσίας του οργανισμού. Παράλληλα, η συμμετοχή στην ίδρυση νέου ευρωπαϊκού οργανισμού που προωθεί την ισότιμη πρόσβαση των ασθενών σε καινοτόμες θεραπείες και φάρμακα ανέδειξε τον ΠΑΣΥΚΑΦ ως έναν αξιόπιστο και ουσιαστικό εταίρο στον ευρωπαϊκό χώρο.
Οι δράσεις αυτές οδήγησαν στην αναγνώριση της πολυετούς εμπειρίας του οργανισμού, αλλά και στην εδραίωση του σεβασμού προς τις θέσεις, τις εισηγήσεις και τις προτάσεις του σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Η φωνή των ασθενών της Κύπρου απέκτησε έτσι ισχυρότερη εκπροσώπηση στα κέντρα λήψης αποφάσεων, συμβάλλοντας στη διαμόρφωση πολιτικών που λαμβάνουν υπόψη τις πραγματικές ανάγκες των ανθρώπων που ζουν με ή μετά τον καρκίνο.
Είναι αδιαμφισβήτητο γεγονός ότι τα ζητήματα που απασχολούν χώρες με ιδιαίτερα ανεπτυγμένα συστήματα υγείας, όπως οι σκανδιναβικές χώρες, το Βέλγιο, η Ολλανδία ή η Γερμανία, διαφέρουν σε αρκετές περιπτώσεις από τα ζητήματα που βρίσκονται ακόμη σε στάδιο ανάπτυξης ή ωρίμανσης στην Κύπρο. Παρ’ όλα αυτά, η ενεργός συμμετοχή στις ευρωπαϊκές εξελίξεις προσφέρει σημαντικά οφέλη. Επιτρέπει την έγκαιρη ενημέρωση για νέες τάσεις, την ανταλλαγή εμπειριών και καλών πρακτικών, τη μεταφορά τεχνογνωσίας και την προετοιμασία για μελλοντικές αλλαγές στα συστήματα υγείας.
Μέσα από αυτή τη διαδικασία ο ΠΑΣΥΚΑΦ μαθαίνει, εξελίσσεται και παραμένει έτοιμος να συμβάλει ουσιαστικά στην υιοθέτηση και εφαρμογή μέτρων και πολιτικών στην Κύπρο, με γνώμονα πάντοτε τη βελτίωση της ποιότητας ζωής των ατόμων με εμπειρία καρκίνου, των ασθενών και των οικογενειών τους.
Η υλοποίηση ευρωπαϊκών προγραμμάτων που αναπτύσσουν καινοτόμα εργαλεία ή προσαρμόζουν υφιστάμενες λύσεις στις ανάγκες των ασθενών, εντάσσοντάς τες στην καθημερινότητά τους, οδήγησε στην αναγνώριση της σημασίας της τεχνολογίας ως μέσου βελτίωσης της ποιότητας ζωής. Παράλληλα, ανέδειξε την ανάγκη αξιοποίησης εργαλείων που διευκολύνουν την καθημερινότητα, ενισχύουν την αυτοδιαχείριση της υγείας και συμβάλλουν στην έγκαιρη αναγνώριση πιθανών μεταβολών της κατάστασης υγείας μέσω προβλεπτικών μοντέλων και ψηφιακών εφαρμογών.
Στο πλαίσιο αυτό, ο ψηφιακός αλφαβητισμός και η εγγραματοσύνη υγείας αποτέλεσαν βασικούς πυλώνες των παρεμβάσεων που υλοποιήθηκαν. Μέσα από πιλοτικές δράσεις και εκπαιδευτικά προγράμματα, οι ίδιοι οι ασθενείς εκπαιδεύτηκαν στη χρήση ψηφιακών εργαλείων, αποκτώντας νέες δεξιότητες και μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση στη διαχείριση της υγείας τους. Βιώνοντας στην πράξη τα οφέλη αυτών των εργαλείων, άρχισαν σταδιακά να τα ενσωματώνουν στην καθημερινότητά τους και στη συνέχεια να διεκδικούν ενεργά την πρόσβαση σε τέτοιες καινοτόμες λύσεις.
Αντίστοιχα, οι επαγγελματίες υγείας εκπαιδεύτηκαν σταδιακά σε μια νέα πραγματικότητα, η οποία εξελίσσεται με ταχείς τεχνολογικούς ρυθμούς και υιοθετείται ολοένα και περισσότερο από τα σύγχρονα συστήματα υγείας. Η εξοικείωση με τις ψηφιακές τεχνολογίες, τα εργαλεία συλλογής και αξιοποίησης δεδομένων, καθώς και οι νέες μορφές επικοινωνίας και παρακολούθησης των ασθενών, αποτελούν πλέον αναπόσπαστο μέρος της σύγχρονης παροχής υπηρεσιών υγείας.
Η συστηματικήεπίσης επένδυση του ΠΑΣΥΚΑΦ στην έρευνα και την καινοτομία έχει αρχίσει να αποδίδει απτά και μετρήσιμα αποτελέσματα μέσω της παραγωγής επιστημονικού έργου. Η συμμετοχή σε ευρωπαϊκά ερευνητικά προγράμματα και οι συνεργασίες με ακαδημαϊκά ιδρύματα και ερευνητικούς οργανισμούς οδήγησαν στη δημοσίευση επιστημονικών άρθρων σε διεθνή περιοδικά και στην παρουσίαση αποτελεσμάτων σε διεθνή επιστημονικά συνέδρια.
Ενδεικτικά:
- «Adolescents’ Intention to Reduce Alcohol Use: A Health Belief Model Approach to Cancer Prevention» (2025) – μελέτη πρόληψης μέσω αλλαγής συμπεριφοράς.
- «Piloting a Cancer Awareness App Across Six European Countries: A Pre-Post Study» (2025) – Frontiers in Public Health.
- «Assessing the User Experience of the EU Mobile App for Cancer Prevention: Mixed-Methods Study» (2025) – JMIR Formative Research.
- «A Multimodal Deep Learning Architecture for Estimating Quality of Life for Advanced Cancer Patients Based on Wearable Devices and Patient-Reported Outcome Measures» (2026) – IEEE.
- «Best Practices and Challenges in Executing Large Scale Pilots for eHealth Deployment and Managing Innovation» – υπό αξιολόγηση στο Frontiers in Digital Health.
Παράλληλα, το έργο SUNRISE έχει γίνει αποδεκτό για παρουσίαση στο Παγκόσμιο Συνέδριο Καρκίνου της Union for International Cancer Control (UICC) το 2026, επιβεβαιώνοντας τη διεθνή αναγνώριση του οργανισμού στον τομέα της πρόληψης και της ψηφιακής υγείας.
Σύμφωνα με την επίσημη ιστοσελίδα του ΠΑΣΥΚΑΦ, ο οργανισμός συμμετέχει ενεργά σε ευρωπαϊκά προγράμματα όπως Horizon Europe, Horizon 2020, EU4Health και Erasmus+, καθώς και σε πλήθος ερευνητικών και καινοτόμων δράσεων σε συνεργασία με ευρωπαϊκούς φορείς.
Μεταξύ των έργων αυτών περιλαμβάνονται ενδεικτικά τα GATEKEEPER, INCISIVE, Joint Action eCAN, BUMPER, PROTECT EUROPE, DESIPOC, IFIGENEIA και SUNRISE.
Μέσα από τα έργα αυτά, ο ΠΑΣΥΚΑΦ συμβάλλει στην ανάπτυξη και εφαρμογή ψηφιακών λύσεων υγείας, εργαλείων τεχνητής νοημοσύνης, συστημάτων πρόληψης και καινοτόμων μοντέλων φροντίδας, με στόχο τη βελτίωση της ποιότητας ζωής των ασθενών και την ενδυνάμωση της συμμετοχής τους στη φροντίδα της υγείας τους.
Η συμμετοχή αυτή δεν αποτελεί μόνο ερευνητική δραστηριότητα, αλλά μεταφράζεται σε πρακτικό αντίκτυπο: εκπαίδευση επαγγελματιών υγείας, ενδυνάμωση ασθενών, ανάπτυξη νέων εργαλείων και διαμόρφωση τεκμηριωμένων προτάσεων πολιτικής υγείας.
Η πορεία αυτή επιβεβαιώνει ότι η ίδρυση του Τμήματος Έρευνας και Ανάπτυξης το 2018 αποτέλεσε στρατηγική επένδυση που μετέτρεψε τον ΠΑΣΥΚΑΦ από φορέα παροχής υπηρεσιών σε ενεργό συνδιαμορφωτή γνώσης, καινοτομίας και πολιτικών υγείας σε εθνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο.
