Το Ιράν γνωστοποίησε ότι έχει οριστικοποιήσει «πολλά ζητήματα» μιας συμφωνίας με τις Ηνωμένες Πολιτείες για την παράταση της εύθραυστης εκεχειρίας κατά 60 ημέρες και την επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ, προειδοποιώντας ωστόσο ότι η επίτευξή της δεν μπορεί να γίνει άμεσα, καθώς συνεχίζονται οι διαπραγματεύσεις για εκκρεμή θέματα.
Οι διαμεσολαβητές εντείνουν τις προσπάθειές τους για να ολοκληρωθεί η συμφωνία και σε αυτό το πλαίσιο ο ισχυρός πρόεδρος του ιρανικού κοινοβουλίου και επικεφαλής διαπραγματευτής Μοχάμαντ Μπαγκέρ Γκαλιμπάφ (ο οποίος επανεξελέγη για έβδομα φορά πρόεδρος της ιρανικής βουλής) και ο υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί ταξίδεψαν τη Δευτέρα στη Ντόχα, σύμφωνα με πρόσωπο που έχει γνώση του ζητήματος.
Η ίδια πηγή ανέφερε στους Financial Times ότι το ταξίδι εντάσσεται στις συνεχιζόμενες συζητήσεις, καθώς οι διαμεσολαβητές επιχειρούν να διευθετήσουν τις τελευταίες λεπτομέρειες της συμφωνίας.
Συζητήσεις για τα παγωμένα ιρανικά κεφάλαια
Ο διοικητής της Κεντρικής Τράπεζας του Ιράν, Αμπντολνασέρ Χεματί, ταξίδεψε επίσης τη Δευτέρα στο Κατάρ για συνομιλίες σχετικά με την αποδέσμευση παγωμένων περιουσιακών στοιχείων της Ισλαμικής Δημοκρατίας που βρίσκονται στο εξωτερικό, σύμφωνα με ιρανικά κρατικά μέσα ενημέρωσης.
Το Ιράν διαθέτει περίπου 6 δισ. δολάρια δεσμευμένα στο Κατάρ, το οποίο έχει αναλάβει πιο ενεργό ρόλο στις προσπάθειες διαμεσολάβησης την τελευταία εβδομάδα.
Νωρίτερα, ο εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών Εσμαΐλ Μπαγκαΐ κατηγόρησε τις ΗΠΑ για την καθυστέρηση στην επίτευξη συμφωνίας, λέγοντας ότι η Ουάσινγκτον αλλάζει στάση, κάτι που «φυσικά διαταράσσει οποιεσδήποτε συνομιλίες». Πρόσθεσε ωστόσο ότι οι δύο πλευρές «έχουν καταλήξει σε συμπεράσματα σε πολλά ζητήματα».
«Θα δώσουμε στη διπλωματία κάθε ευκαιρία για να πετύχουμε συμφωνία»
Ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο δήλωσε τη Δευτέρα ότι η κυβέρνηση Τραμπ «θα δώσει στη διπλωματία κάθε ευκαιρία να πετύχει», προειδοποίησε όμως ότι αν αποτύχουν οι συνομιλίες, η Ουάσινγκτον «θα βρει άλλον τρόπο». «Ή θα έχουμε μια καλή συμφωνία ή θα χρειαστεί να το αντιμετωπίσουμε διαφορετικά», δήλωσε ο Ρούμπιο.
Διπλωμάτες αναφέρουν ότι και οι δύο πλευρές επιθυμούν συμφωνία, όμως οι δηλώσεις αντανακλούν την εύθραυστη φύση των συνομιλιών μεταξύ των αντιμαχόμενων πλευρών, που διακατέχονται από βαθιά δυσπιστία και δεν θέλουν να εμφανιστούν ότι υποχωρούν απέναντι στον αντίπαλό τους.
Οι ελπίδες για συμφωνία ενισχύθηκαν το σαββατοκύριακο, όταν ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε το Σάββατο ότι οι «τελικές πτυχές και λεπτομέρειες» της συμφωνίας «συζητούνται αυτή τη στιγμή» και «θα ανακοινωθούν σύντομα».
Αργότερα, ωστόσο, ανέφερε ότι είπε στους Αμερικανούς διαπραγματευτές «να μην βιαστούν να κλείσουν συμφωνία» με το Ιράν, τονίζοντας ότι «και οι δύο πλευρές πρέπει να πάρουν τον χρόνο τους και να το κάνουν σωστά». «Δεν μπορεί να υπάρξουν λάθη! Η σχέση μας με το Ιράν γίνεται πολύ πιο επαγγελματική και παραγωγική», έγραψε στην πλατφόρμα Truth Social.
Την Κυριακή, ο Τραμπ μετρίασε τις προσδοκίες για άμεση συμφωνία, λέγοντας ότι «δεν έχει ακόμη πλήρως διαπραγματευτεί».
Πτώση τιμών στην ενέργεια
Οι ελπίδες για διπλωματική πρόοδο οδήγησαν σε πτώση των τιμών του πετρελαίου τη Δευτέρα στις ασιατικές αγορές. Το Brent, το διεθνές σημείο αναφοράς του πετρελαίου, υποχώρησε κατά 5,2% στα 98,15 δολάρια το βαρέλι, ενώ το αμερικανικό αργό κατέγραψε πτώση 5,5% στα 91,28 δολάρια το βαρέλι. Οι ασιατικές χρηματιστηριακές αγορές κινήθηκαν ανοδικά, ενώ άνοδο σημείωσαν και τα προθεσμιακά συμβόλαια στις ΗΠΑ και την Ευρώπη.
Η επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ αποτελεί μία από τις βασικές προτεραιότητες του Τραμπ, καθώς επιδιώκει να περιορίσει τη σοβαρότερη παγκόσμια ενεργειακή κρίση των τελευταίων δεκαετιών, η οποία προκλήθηκε από τη δυνατότητα του Ιράν να περιορίσει δραστικά τη ναυσιπλοΐα στο στενό πέρασμα.
Σύμφωνα με τους όρους της συμφωνίας, το Ιράν θα επιτρέψει σταδιακά την επαναλειτουργία των Στενών και θα απομακρύνει νάρκες από τη θαλάσσια οδό, από όπου διέρχεται συνήθως το ένα πέμπτο του παγκόσμιου πετρελαίου και φυσικού αερίου. Κατά τη διάρκεια της περιόδου των 60 ημερών δεν θα επιβάλλονται τέλη στα πλοία, σύμφωνα με πρόσωπα που έχουν γνώση των συνομιλιών. Παράλληλα, στην αποναρκοθέτηση αναμένεται να βοηθήσουν και διεθνείς «παίκτες», με τα βρετανικά μέσα να αναφέρουν πως το Λονδίνο στέλνει σκάφη και ναυτικούς για τον σκοπό αυτό.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες θα χαλαρώσουν επίσης τον ναυτικό αποκλεισμό στα ιρανικά λιμάνια.
Παράλληλα, θα ξεκινήσουν συνομιλίες για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, με δέσμευση να συζητηθεί είτε η αραίωση είτε η παράδοση των αποθεμάτων ουρανίου υψηλού εμπλουτισμού της Τεχεράνης. Ο Τραμπ έχει επανειλημμένα δηλώσει ότι θέλει το Ιράν να παραδώσει αυτό που περιγράφει ως «πυρηνική σκόνη».
Οι ΗΠΑ θα συμφωνήσουν σταδιακά σε άρση κυρώσεων και αποδέσμευση ιρανικών περιουσιακών στοιχείων στο εξωτερικό, ανάλογα με την πρόοδο των διαπραγματεύσεων προς μια τελική συμφωνία.
Στο Ιράν περιμένουν την επανασύνδεση με το ίντερνετ μετά από περίπου τρεις μήνες
Ιρανοί αξιωματούχοι που είναι αρμόδιοι για τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης αποφάσισαν τη Δευτέρα ότι το παγκόσμιο διαδίκτυο, το οποίο είχε διακοπεί καθ’ όλη τη διάρκεια του πολέμου, μπορεί να επανασυνδεθεί.
Ο πρόεδρος του Ιράν, Μασούντ Πεζεσκιάν, αναμένεται να δώσει την τελική έγκριση όταν η κυβέρνηση βεβαιωθεί ότι η συμφωνία έχει οριστικοποιηθεί.
Ο Ρούμπιο δήλωσε ότι υπάρχει «μια αρκετά σταθερή πρόταση στο τραπέζι όσον αφορά τη δυνατότητα ανοίγματος των Στενών, την ουσιαστική και χρονικά περιορισμένη διαπραγμάτευση για το πυρηνικό ζήτημα και ελπίζουμε ότι θα τα καταφέρουμε».
Το ιρανικό υπουργείο Εξωτερικών ανέφερε ότι η Τεχεράνη επιθυμεί επίσης η συμφωνία να τερματίσει τον πόλεμο «σε όλα τα μέτωπα», υποδηλώνοντας ότι το Ιράν θέλει να περιληφθεί και η σύγκρουση μεταξύ Ισραήλ και Χεζμπολάχ στον Λίβανο.
Πηγή: Πρώτο Θέμα
